سخن آشنا

سواي از كيفيت بازي تيم ايران ـ كه به‌نظر من متزلزل و در شأن آن نبود ـ امروز در تمام بخش‌هاي خبري صدا‌و‌سيما، خبر اين بازي به‌نحو زير منعكس شد:

ـ تیم ملی فوتبال کشورمان در نخستین دیدار خود در مرحله مقدماتی جام جهانی به یک امتیاز باارزش برابر عربستان دست یافت.

اين خبر علاوه بر انعكاس رويداد مسابقه فوتبال حاوي يك قضاوت ارزشي است كه غيراصولي و غلط است.

"يونس شكرخواه" تعاريف متعددي از خبر ارايه مي‌دهد كه در يكي از آن‌ها خبر گزارش بي‌طرفانه، دقيق و در عين‌حال صحيح و عيني از يك رويداد (1) تعريف شده است.

در اين خبر، يك امتياز كسب‌شده «باارزش» ارزيابي شده است. از مبناي واقعي اين قضاوت ارزشي كه بگذريم (2) دست يازيدن به آن در يك ماده خبري ـ كه بايد بي‌طرفانه باشد ـ نادرست و غيراصولي است.

البته چنين خدشه اصولي به بسياري از اخبار صدا‌و‌سيما وارد است.

(1) يونس شكرخواه. خبر. تهران. مركز مطالعات و تحقيقات رسانه‌ها. 1383. چاپ هشتم.

(۲) چرا كه اين قضاوت در مورد يك امتياز كسب‌شده در بازي نخست و هنوز در ابتداي دور دوم رقابت‌ها خيلي زود و خام است و نازيدن و دلخوش‌كردن به آن، ساده‌انگارانه. آيا اين تساوي ننگ فوتبال ما نيست. گير‌كردن در چنبره تيم فوتبال روان و خوش‌ساخت عربستاني كجا ارزش است كه يك امتياز آن باارزش باشد. تيم ضعيف و آماتوري كه مثل موم در دست تيم فوتبال خوش‌ساخت عربستاني نرم بود و تنها به دفع توپ و بازي تخريبي مي‌پرداخت. از كجا معلوم كه اين تساوي، آغاز زنجيره بازي‌هاي ضعيف و خفت‌بار تيم ملي نباشد. تازه كدام كارشناس ورزشي با كدام ادله و منطق كارشناسي چنين قضاوتي كرده است. كو نقل قول آن كارشناس و اشاره به آن. مگر خبر، جاي قضاوت شش من يك غاز به اصطلاح كارشناسي است. و اما و اگرهاي فراوان ديگر.